Türkiye pompa sektörü büyüyor, dönüşüm ihtiyacı artıyor

 Akışkan teknolojilerinin öncü markası Masdaf, Türkiye pompa sektörünün son dönemdeki gelişimini dış ticaret verileri ışığında değerlendirdi. Yapılan değerlendirme, sektörün üretim ve ihracat kapasitesini koruyarak büyümesini sürdürdüğünü; buna karşın özellikle santrifüj pompa segmentinde katma değerli üretim açısından önemli bir dönüşüm potansiyelinin bulunduğunu ortaya koyuyor.

 Türk Pompa ve Vana Sanayicileri Derneği (POMSAD) verilerine göre, Türkiye pompa sektöründe santrifüj pompa grubunda 2024 yılında 204,2 milyon dolarlık ihracata karşılık 410,4 milyon dolarlık ithalat gerçekleşti. Aynı dönemde bu ürün grubunda toplam dış ticaret hacmi 614 milyon dolar seviyesine ulaşırken, yaklaşık 206 milyon dolarlık dış ticaret açığı oluştu, ihracatın ithalatı karşılama oranı ise yüzde 50 seviyelerinde gerçekleşti.

 2025 yılının ocak–eylül döneminde de benzer bir görünüm devam etti. Bu dönemde santrifüj pompa ihracatı 139,6 milyon dolar seviyesinde gerçekleşirken, ithalat 306,5 milyon dolara ulaştı. Böylece dokuz aylık dönemde toplam dış ticaret hacmi 446,1 milyon dolar olurken, dış ticaret açığı 166,9 milyon dolar seviyesine yaklaştı. Santrifüj pompalarda ihracatın ithalatı karşılama oranı 2022–2024 döneminde yüzde 50 bandında seyrederken, 2025'in ilk dokuz ayında yüzde 46 seviyelerine indi.

 2025 yılı ocak-eylül döneminde en çok Asya kıtasına ihracat yapıldı. Toplam ihracatın yüzde 60'ı Asya ülkelerine gerçekleştirildi. Yine aynı dönemde en çok ithalat yapılan kıta ise toplam ithalatın yüzde 68'ini oluşturan Avrupa oldu. İhracatın ithalatı karşılama oranında Avrupa yüzde 14 gibi çok düşük bir rakamla en çok açık verilen kıta olarak öne çıkıyor.

 İhracat kapasitesi güçlü, ürün karmasında dönüşüm ihtiyacı öne çıkıyor

Sektör verileri, Türkiye pompa sanayisinin santrifüj pompalarda istikrarlı bir ihracat performansı sergilediğini ortaya koyuyor. Ancak ithalatın ihracatın üzerinde seyretmesi, bu ürün grubunda daha yüksek teknoloji, özel sistem çözümleri ve ileri mühendislik gerektiren alanlarda üretim kapasitesinin geliştirilmesi gerektiğini gösteriyor. Bu tablo, sektörün niceliksel olarak güçlendiğini ancak niteliksel dönüşümün hızlanması gerektiğini ortaya koyuyor.

 İhracatta yayılım artıyor

Türkiye pompa sektörü ihracatta coğrafi çeşitliliğini artırmış durumda. Yakın coğrafya ve geleneksel pazarlarda istikrarlı bir büyüme görülürken, yüksek gelirli ve teknoloji talebi yüksek pazarlarda birim değerlerin artırılması önemli bir başlık olarak öne çıkıyor. Önümüzdeki dönemde sektör için belirleyici olan unsur, yeni pazar kazanımından çok mevcut pazarlarda markalaşma ve yüksek katma değerli ürünlerle kalıcı bir konum elde etmek olacak.

 Küresel rekabette belirleyici olan teknoloji ve verimlilik

Türkiye pompa sektöründeki tabloyu değerlendiren Masdaf CEO'su Erhan Özdemir, sektörün geldiği noktanın önemli bir potansiyel barındırdığını ancak bu potansiyelin sürdürülebilir büyümeye dönüşmesi için yapısal adımların atılmasının kritik olduğunu vurguladı.

 Özdemir, “Elimizdeki veriler sektörün önemli bir üretim kapasitesine sahip olduğunu ancak katma değerli ürünlerde gelişim alanı bulunduğunu ortaya koyuyor. Türkiye pompa sektörü üretim kapasitesi, mühendislik kabiliyeti ve ihracat yetkinliği açısından güçlü bir noktada. Bugün geldiğimiz aşamada sektörün artık yalnızca hacim artışıyla değil, teknoloji, verimlilik ve sistem yaklaşımıyla büyümesi gerektiğini görüyoruz. Küresel rekabetin yönü çok net; enerji verimliliği, güvenlik standartları ve akıllı sistemler artık tercih değil, zorunluluk haline geliyor” dedi.

 Masdaf olarak bu dönüşümü uzun süredir öngördüklerini belirten Özdemir, şirketin yatırım ve ihracat stratejisinin de bu doğrultuda şekillendiğini ifade ederek, “Üretim altyapımızdan Ar-Ge çalışmalarımıza kadar tüm süreçlerimizi daha verimli, daha güvenli ve uluslararası standartlara uyumlu sistemler geliştirmek üzere kurguluyoruz. Bu yaklaşım, yalnızca ürün bazlı değil; uygulama, sistem tasarımı ve uzun vadeli performans odağını da kapsıyor” diye konuştu.

 Masdaf'ın ihracat faaliyetlerine de değinen Özdemir, şirketin bugün 100'ün üzerinde ülkeye ihracat gerçekleştirdiğini ve farklı coğrafyaların ihtiyaçlarına özel çözümler geliştirdiğini belirtti. Özdemir, “İhracatta yalnızca pazar sayısını artırmaya değil, bulunduğumuz pazarlarda kalıcı ve güvenilir bir çözüm ortağı olmaya odaklanıyoruz. Özellikle yangın güvenliği, enerji verimliliği ve endüstriyel uygulamalar gibi yüksek standart gerektiren alanlarda, uluslararası sertifikasyonlara sahip ürünlerimizle tercih edilen bir marka olmayı önemsiyoruz” dedi.

 Pompa sektörünün rekabet kurallarını regülasyonlar ve küresel standartlar netleştirecek

Özdemir, sektörün geleceğine ilişkin değerlendirmesinde ise şunları söyledi: “Önümüzdeki dönemde regülasyonlar ve küresel standartlar, pompa sektörünün rekabet kurallarını daha da netleştirecek. Bu süreçte hem sektörün hem de Türkiye'nin küresel pazarlardaki konumunu güçlendirecek olan unsur; teknolojiye yatırım yapan, verimlilik ve sürdürülebilirliği merkeze alan üretim anlayışı olacak. Masdaf olarak, bu dönüşümün parçası olmanın ötesinde, bu dönüşümü destekleyen ve yön veren bir rol üstlenmeyi hedefliyoruz.”